Meer plantaardige voeding in de zorg dankzij challenge Het Nieuwe Nassen

Koks in keuken

Jacqueline Fuijkschot

Plantaardige eiwitten zijn beter voor de planeet én voor de gezondheid van mensen. Via de challenge ‘Meer plantaardig in de zorg’ dagen ziekenhuizen en zorginstellingen zichzelf uit om meer plantaardige eiwitten te gebruiken. Deze challenge van Het Nieuwe Nassen vindt dit jaar voor de tweede keer plaats.

De eerste editie van ‘Meer plantaardig in de zorg’ leverde concrete resultaten op. Eind 2025 werden 3 nieuwe plantaardige zorgmaaltijden gelanceerd op basis van deels of volledig plantaardige eiwitten: een pasta bolognese, milde groentecurry en smeuïge stamppot. Deze maaltijden worden al in diverse Rotterdamse zorginstellingen opgediend. Aan de eerste editie deden 9 zorginstellingen mee, van ziekenhuizen tot ouderenzorginstellingen.

Krachtenbundeling

‘Meer plantaardig in de zorg’ is een initiatief van Het Nieuwe Nassen. Dit is een lokale beweging van koks, voedselondernemers, natuurinclusieve boeren en brancheorganisaties. Zij willen ervoor zorgen dat voedsel gezond(er), duurzaam en circulair wordt bereid. Dit doen ze via netwerkbijeenkomsten, masterclasses en zogeheten challenges waaraan horecagelegenheden kunnen meedoen. Voor de challenge ‘Meer plantaardig in de zorg’ bundelde het team van Het Nieuwe Nassen de krachten met Caring Doctors en het Franciscus-ziekenhuis, dat vooroploopt op het gebied van plantaardige voeding in de zorg. Financiële steun kwam van de gemeente Rotterdam en TotaalVERS, voedselleverancier voor de zorg.

Minimaal 50% plantaardige eiwitten

De Green Deal Duurzame Zorg 3.0 is een Europese wet die bepaalt dat zorginstellingen in 2026 minimaal 50% van hun eiwitten plantaardig moeten aanbieden. In de zorg kan veel impact gemaakt worden op het gebied van het gebruik van meer plantaardige eiwitten. Er worden dagelijks honderden maaltijden geserveerd. Ook zal de zorg dit altijd blijven doen. De langetermijnimpact is daardoor groot. ‘Er staan veel eiwitrijke maaltijden op het menu in ziekenhuizen en zorginstellingen’, vertelt programmamanager Jeanette Verdonk van Het Nieuwe Nassen. ‘Eiwitten maken mensen sneller beter of houden hen gezond. Dit zijn vaak nog dierlijke eiwitten die bijvoorbeeld kunnen worden vervangen door peulvruchten. Plantaardige eiwitten zijn beter voor de aarde én de gezondheid van mensen. Niet iedere kok weet hoe hij die omslag moet maken. Wij helpen daarbij.’

Mensen in het groen

Deelnemers masterclasses op veldbezoek aan Buijtenland van Rhoon

Van bodem tot bord

In 3 gezamenlijke bijeenkomsten kregen deelnemers masterclasses van experts uit de medische, culinaire en inkoophoek. Dit werd gecombineerd met een veldbezoek aan Buijtenland van Rhoon, waar boeren een manier van landbouwbedrijven waar ook de natuur baat bij heeft. Daarnaast ging Het Nieuwe Nassen-chef Pepijn Schmeink één-op-één met chefs in de zorginstellingen aan de slag. Herkenbare drempels kwamen snel op tafel: ‘Twijfels over voldoende eiwit voor kwetsbare ouderen en patiënten. Zorgen over acceptatie. Maar ook het gebrek aan tijd om te experimenteren, logistieke afspraken en vastliggende menu­cycli. En soms ook gewoon scepsis bij chefs of medewerkers. Het is vaak een kwestie van mindset. Als koks snappen waaróm ze het doen, is de eerste stap gezet.’ 

Hybride gehaktbal

Per zorginstelling wordt maatwerk geleverd. ‘We doen geen radicale menuwissels, maar slimme ingrepen die werken binnen de realiteit van de zorg. Niet volledig plantaardig, maar plantaardigér. Je moet het vooral gaan dóen en proeven. Maar wel met herkenbare gerechten’, zegt Jeanette. Zoals de gehaktbal die Raymond Vos en zijn keukenteam van Franciscus maakten, met 50% plantaardige ingrediënten en 50% vlees. De smaakvolle bal wordt gewaardeerd door patiënten. ‘Zij hebben zo’n aanpassing vaak niet eens door. Hiermee gebruik je al de helft minder dierlijke eiwitten. Laat staan wanneer je dat met al je maaltijden gaat doen. Wanneer ook de kosten lager zijn, is dat helemaal mooi. Zorggroep Ter Weel maakte een plantaardig bindmiddel en bespaarde daarmee 9.000 euro op jaarbasis. Dan heb je een win-win-winsituatie.’

Doe ook mee!

De maaltijden die tijdens de eerste challenge werden ontwikkeld en de ingrediënten om de maaltijden zelf te bereiden, zijn direct opgenomen in het vaste assortiment van TotaalVERS. Jeanette: ‘We zijn blij met het enthousiasme en de betrokkenheid van de zorginstellingen, TotaalVERS en de gemeente Rotterdam. Door de samenwerking met TotaalVERS hebben we een potentieel bereik van 7.000 locaties, samen goed voor zo’n 100.000 maaltijden per dag. En dus 100.000 mensen die meteen profiteren en genieten van een duurzamere en gezondere maaltijd. We hopen dat dit een goed voorbeeld is voor andere bedrijven, leveranciers en cateraars. Lekker eten, verduurzamen én besparingen kunnen hand in hand gaan!’ 

Aan de eerste editie van ‘Meer plantaardig in de zorg’ deden de volgende zorginstellingen mee: Ikazia, Rijndam Revalidatie, Transmitt Revalidatie, Alerimus, Saffier Groep, Zorgwaard, Zorggroep Ter Weel, De Zellingen en Stichting Laurens. De inschrijving voor de tweede editie van Het Nieuwe Nassen challenge ‘Meer plantaardig in de zorg’ opent eind maart. Meer informatie over deze challenge vind je hier. 

Wil je meedoen aan de challenge of wil je op een andere manier gezond, duurzaam en circulair ondernemen in de horeca? Je kunt je interesse nu al kenbaar maken via hetnieuwenassen@bluecity.nl of contact opnemen met Jeanette Verdonk 06-44303299.